تبلیغات
عدالتگران - مطالب ابر احکام ارث

احکام ارث


 1-یکی از برادران من دو ماه قبل از پدرم فوت کرده است و دو فرزند هم دارد .آیا به برادر من ارثیه تعلق می گیرد ؟
پاسخ – فرزندی که قبل از پدر از دنیا رفته باشد به او ارث تعلق نمی گیرد اگر در  طبقه ی او فرزندان دیگری هم باشد. اگر در آن طبقه کسی نباشد به فرزندهای فرزند (نوه ) ارث می رسد. پس به برادر شما و فرزندانش ارث نمی رسد .

 

2-آیا بعد از مرگ شوهر ارث و مهریه به همسر ایشان تعلق می گیرد یا خیر؟
پاسخ – اگر خانم مهریه ی خود را در زمان حیات شوهر دریافت نکرده باشد و به او نیز نبخشیده باشد جز بدهی های میت محسوب می شود و باید به خانم بپردازند . البته اگربه او بخشیده باشد دیگر به او تعلق نمی گیرد و یا اینکه بخشی از آن را گرفته باشد ، در این صورت نیز آن مقداری را که گرفته به او تعلق نمی گیرد . در خصوص ارث نیز یکی از افرادی که از میت ارث می برد خانم او است . اما سهم او متفاوت است که به جزئیات مسائل ارث باز می گردد .

 

3-اگر ملکی از پدر به ارث رسیده باشد اما فروش نرفته باشد آیا حج به شخص واجب است یا خیر؟
پاسخ – اگر این شخص از جهات دیگر استطاعت مالی ندارد ، یعنی غیر از این مال ارثی اموالی ندارد که بتواند به مکه برود و این ملک نیز به ارث رسیده اما فروخته نشده است در اینجا دو فرض وجود دارد . یک- زمانی است که فرد می تواند آن ملک را بفروشد یعنی  الان آن را درست می خرند و از بابت آن ضرری نمی کند ، در این صورت باید آن را بفروشد و مکه برود و یا ثبت نام کند تا بعداً نوبت او شود .  اما اگر بخواهد الان آن ملک را بفروشد     نمی خرند و یا اینکه هنوز آن را تقسیم نکرده اند به گونه ای که ایشان بتواند سهم خود را بفروشد و یا اگر بخواهد بفروشد به قدری آن را ارزان می خرند که خیلی ضرر می کند در این صورت فعلاً به این شخص حج واجب نیست .
 
 
4-آیا ورثه می توانند بعد از فوت پدر ، زمین وقف شده را پس بگیرند ؟
پاسخ – اگر فردی این ملک را در حیات خودش وقف کرده است و تحویل داده است یعنی وقف کامل شده است ، نمی توانند آنرا پس بگیرند . حتی اگر طرف وصیت به وقف کرده باشد و بیش از ثلث اموالش هم نباشد باز هم وقف است و افراد نمی توانند پس آنرا بگیرند .
 
 
5-یکی از بچه های خودم را بلافاصله بعد از تولد به خواهرم دادم . آیا این بچه در ارث من شریک است ؟
پاسخ – این بچه فرزند شماست و از شما ارث می برد ولی از خواهر شما ارث نمی برد. مگراینکه وصیت کنند از ثلث مال چیزی به این بچه بدهند .
 
 
6-بعضی برادرها ارث خواهر ها را نمی دهند . در مورد ارث خواهر و برادر توضیحاتی بفرمایید . 
پاسخ – در بعضی از مناطق برادرها ، خواهرها را از ارث محروم می کنند . وقتی شخصی از دنیا می رود اموالش متعلق به ورثه است . ممکن است که فرد وصیت کرده باشد که ثلث اموالش را برای خودش خرج کرده باشند ولی بقیه متعلق به ورثه است . هیچ کدام از وراث بدون اجازه ی دیگری نمی توانند از مال متوفی استفاده بکنند . اگر وراث دیگر راضی باشند که بعضی از وراث از مال متوفی استفاده کنند اشکالی ندارد . ولی اگر وراث راضی نباشند استفاده از این مال حرام است . خواهرها که فرزندان متوفی هستند از کل اموال ارث می برند ولی سهم دختران نصف پسرها است . اگر برادرها سهم خواهرها را نپردازند به آنها ظلم کرده اند . اگر اموال را تصرف کنند تصرف آنها عدوانی است و آنها گناهکار هستند . اگر هنوز این رسم غلط در بین بعضی از اقوام باقی مانده است باید آنرا از بین ببرند .
 
 
7- آیا مادر در وصیت خودش می تواند ارث را بین دختر و پسر بطور مساوی تقسیم کند ؟
پاسخ – اگر مقصود تقسیم کردن در حال حیات است یعنی شخص زنده است و سهم هر کدام را به آنها می دهد ، این وصیت نیست بلکه هبه است و اشکالی ندارد . اگر فرد برای بعد از مرگ وصیت می کند دو حالت دارد یا همه ی ورثه کبیر هستند و قبول کرده اند که ارث بطور مساوی تقسیم بشود ، این اشکالی ندارد اما اگر بین آنها صغیر باشد نمی تواند این کار را بکند . قرآن سهم دختر را نصف پسر تعیین کرده است . اگر طرف این وصیت را کرده است ولی همه آنرا قبول نکرده اند ، دختر نصف پسر از ارث سهم می برد .
 
 
8-در مورد حق الناس فردی که فوت کرده باشد تکلیف ما چیست ؟
پاسخ – شما باید این حق را به وارث او ادا کنید و اگر وارثین زیاد هستند شما می توانید به یکی از وارثین که می دانید حق دیگران را می دهد بپردازید اما اگر شما مطمئن نیستید باید سهم هر کدام را جداگانه بپردازید .
 
 
9-پدر من ده سال پیش فوت کرده است . مادر من در خانه ی پدری ساکن است . ما هم مشکل مالی داریم . هرچقدر به مادر اصرار می کنیم که خانه ای برای او اجاره کنیم و خانه ی پدری را بفروشیم راضی نمی شود . اگر ما از طریق قانون اقدام کنیم خلاف شرع انجام داده ایم؟
پاسخ – مادر اینجا خلاف کرده است . چون شما در خانه ی پدری سهم الارث دارید ، بنابراین باید این مادر با رضایت شما در آن خانه سکونت داشته باشد . اگر شما مشکل مالی داشته باشید ، این مادر باید سهم الارث شما را بپردازد . حتی اگر مشکل هم نداشته باشید ، ولی درخواست کرده باشید باید آن را بپردازد . ولی اینکه شما از طریق قانونی عمل کنید و از دست مادر خود شکایت کنید کار درستی نیست . یعنی با حفظ احترام به مادر و این مقدار توصیه ای که در اسلام شده است، سازگار نیست . ولی شما می توانید یک نفر را واسطه کنید تا با مادر شما صحبت کرده و او را توجیه کند . به او بگوید که ورثه سهم دارند و شرعاً اگر شما بیش از سهم شرعی خود استفاده کنید و آنها راضی نباشند، درست نیست . در نتیجه ایشان را راضی کنند که یا سهم شما را بپردازد و یا خانه ای را برای خود اجاره کند . اما در هر صورت اگر بتوانید راضی بشوید که ایشان در خانه ی پدری سکونت داشته باشد،بهتر است . ولی به طور کلی حکم شرعی آن این است که سهم الارث شما در آن خانه محفوظ است . یعنی اگر خانه متعلق به پدر شما بوده و سهم الارث شما را از اموال دیگر نپرداخته باشند ، سهم دارید . مادر هم اگر بدون رضایت شما در آن خانه سکونت داشته باشد کار اشتباهی کرده است .
 
 
10-یکی از برادران من دو ماه قبل از پدرم فوت کرده است و دو فرزند هم دارد .آیا به برادر من ارثیه تعلق می گیرد ؟
پاسخ – فرزندی که قبل از پدر از دنیا رفته باشد به او ارث تعلق نمی گیرد اگر در طبقه ی او فرزندان دیگری هم باشد. اگر در آن طبقه کسی نباشد به فرزندهای فرزند (نوه ) ارث می رسد. پس به برادر شما و فرزندانش ارث نمی رسد . 

 

11- آیا وصیت مبنای قرآنی و روایی دارد ؟  
پاسخ – در قرآن تعبیر وصیت غیر مضار داریم . وصیت تا ثلث اموال نافذ است . شخصی که می خواهد اموالش را وصیت کند تا ثلث اموال اختیار دارد و وصیت او هم نافذ است و باید به آن عمل بشود ، بیشتر از ثلث اموال اجازه ی ورثه را نیاز دارد . اگر میت وارث صغیر داشته باشد بیش از ثلث اموال را نمی توان صرف کرد . پس وصیت مبنای قرآنی و روایی دارد

 

12- ارثی تقسیم شده است . ولی از یکی از وراث خبری نیست و سهم الارث او را در بانک گذاشته اند . الان هشت سال می گذرد . تکلیف چیست؟
پاسخ – اگر شما خبری از فرد ندارید ولی می دانید زنده است یا اینکه نمی دانید زنده است یا مرده ،اینکار شما درست است. اگر برای شما امکان داردهمچنان امانت او را نگه دارید و اگر امکان ندارد به مراجع قانونی مراجعه کنید و نسبت به سهم الارث تکلیف کسب کنند .

 

13- پدر و مادر من فوت کرده اند . آیا ما باید مبلغی را بعنوان دیون یا صدقه از ارث بدهیم ؟
پاسخ – اگر آنها بدهکار هستند شما باید بدهکاری آنها را بپردازید ولی اگر آنها بدهکار نیستند و وصیتی ندارند ، شما وظیفه ای ندارید ولی اگر شما می توانید برای آنها مظالم عباد بپردازید .  

 

14-پدر و مادر من فوت کرده اند . آیا ما باید حتما مبلغی را بعنوان دیون برای آنها بپردازیم ؟
پاسخ – اگر بدهکاری آنها قطعی است باید از اصل اموال آنها پرداخت بشود . اگر آنها خمس و زکات بدهکار هستند باید آن هم پرداخت بشود و بعد از واجبات مالی مثل حج که اگر بر آنها واجب باشد باید از اصل مال پرداخت بشود و بقیه ی مال براساس قانون ارث تقسیم می شود . اگر فرد بدهی ندارد یا شما نمی دانید که بدهی دارند یا خیر لازم نیست که بدهی بپردازید . اگر همه ی ورثه کبیر باشند می توانند از سهم خودشان مظالم عباد بپردازند . یک وقت میت بدهی ندارد ولی وصیت کرده است که مبلغی بعنوان مظالم عباد بپردازند . البته وصیت مالی تا ثلث مال نافذ است . و بیشتر از آن نیاز به اجازه ی ورثه دارد . 

 

15-اگر شخصی فوت کند و ورثه ای نداشته باشد ، حکم اموالش چیست؟
پاسخ – ورثه صرفا فرزندان وهمسر نیستند . ما سه طبقه وارث داریم . طبقه اول که از میت ارث می برند پدر و مادر و فرزندان هستند . طبقه ی دوم برادران و خواهران میت هستند و طبقه سوم عمو و عمه و خاله و دایی هستند و به ترتیب فرزندان آنها هستند که ارث می برند . حالا اگرکسی هیچ وارثی نداشت اموال او به امام مسلمین یعنی ولی فقیه  می رسد که جزو اموال عمومی و انفال است .  

 

16- پدر من دو تا زن داشته است . آیا ارثیه ی آنها با توجه به تعداد فرزندان آنهاست ؟
پاسخ – خیر ، یک هشتم از اموال میت بین خانم هایشان تقسیم می شود . 

 

17-پدر شوهر من بیست سال است که فوت کرده است و من به پول احتیاج دارم ولی ارث من را نمی دهند. راهنمایی بفرمایید .  
پاسخ – کسی که از دنیا می رود اموال او به تمام ورثه می رسد . جایز نیست که تعدادی از ورثه بدون اجازه ی بقیه در اموال تصرف کنند. وقتی فردی فوت می کند دیون او پرداخت می شود ، به وصیتش عمل می شود و بقیه اموال به ورثه می رسد .

 

18-در زمان حیات پدرم، من  در ساخت خانه به او کمک مالی کرده ام . آیا پدرم  نسبت به من دینی دارد ؟
پاسخ – اگر پدر از شما تقاضای کمک کرده است،باید حق شما را بپردازد ولی اگر شما داوطلبانه کار کرده اید و به پدر گفتید که من مزدم را می خواهم و پدر هم قبول کرد ، شما از ایشان طلبکار هستید . اگر شما به طور متعارف کمک کرده اید و قصد گرفتن دستمزد و پس گرفتن نداشته اید،الان شما نمی توانید از ورثه ی تقاضای دستمزد بکنید .

 

19-ارثیه ای که از مادر به فرزندان می رسد آیا بین دختر و پسر بطور مساوی تقسیم می گردد ؟
پاسخ – اگر مادر از دنیا رفته است ، پسر دو برابر دختر ارث می برد .در بعضی از موارد اگر واسطه ی ارث بَری مادر باشد یعنی مادر ارثی از کسی برده است و بعد آن ارث باید بطور مساوی بین فرزندان تقسیم بشود .

 

20-آیا شخص می تواند یکی از پسرانش را از ارث محروم کند ؟
پاسخ – خیر این کار خلاف شرع است ولی شخص می تواند از ثلث اموالش وصیت کند که به یکی از فرزندانش ندهد. شخص تا زنده است می تواند اموالش را ببخشد یا وقف کند .اما بعد از فوتش اموال بین ورثه قسمت می شود. فرموده اند :در بخشش و وقف هم باید مراعات کنند که فتنه ای پیش نیاید .

 

21-اگر پدری فرزندی را از ارث محروم کرد ، آیا ورثه می توانند بعد از فوت پدر او را در ارث شریک کنند ؟
پاسخ – بله . کسی حق ندارد دیگری را از ارث محروم کند .ممکن است که فردی تمام اموال خودش را ببخشد که دراین صورت دیگر ارثی ندارد و فرزندش از ارث محروم می شود یا اینکه ثلث اموال را وصیت می کند که به فرزندی ندهند که دراین صورت از بخشی از اموال محروم شده است .

 

22-کسی که ازطرف کسی وصی می شود، آیا باید وصیت را طبق نظر مرجع کسی که فوت کرده است انجام بدهد؟
پاسخ – وصی باید طبق نظر مرجع خودش عمل کند مگر اینکه در وصیت آورده باشد که اینگونه عمل کنید یا طبق نظر مرجع تقلید خودم عمل کنید . بعضی می فرمایند باید طوری عمل کند که نظر هر دو لحاظ بشود.

 

23-کسی  بیشتر از ثلث مالش را وصیت کرده است، تکلیف ورثه چیست ؟
پاسخ – به همان مقداری که ایشان وصیت کرده است باید عمل کرد ولی اگر وصیت بیشتراز ثلث بود ،مبلغ اضافه تر از ثلث را باید ورثه اجازه بدهند البته اگر صغیر نباشند.

 




طبقه بندی: مسائل حقوقی خانواده، مسائل حقوقی ارث، مطالب حقوقی،
برچسب ها: وصیت، ورثه، اموال میت، احکام ارث،

تاریخ : دوشنبه 25 اسفند 1393 | 02:21 ب.ظ | نویسنده : هوشنگ پورزند | نظرات
توجه: چنانچه این مطلب با جستجوی شما مطابقت ندارد، حتما مطالب مرتبط را در انتهای مطلب مشاهده نمایید

خواهر و برادر کی ارث مساوی می‌برند

ارث مساوی میان خواهر و برادر!

مرحوم آیت‌الله مجتهدی تهرانی در توضیح فراز «واکْرِمْنی فیهِ بإحْضارِ المَسائِلِ» در دعای روز بیست‌‌و‌هشتم ماه رمضان اظهار می‌کند:

در این بخش از خدا می‌خواهیم که مسایل شرعی خود را بدانیم، از خدا بخواهید تا مسئله‌های شرعی زیادی بدانید. خیلی مهم است که کسی از شما مسأله‌ای شرعی را بپرسد و شما پاسخ آن را بدانید.

آیت‌الله مجتهدی تهرانی ادامه می‌دهد: مثلاً اگر پرسیدند که خواهر و برادر در چه صورتی به طور مساوی ارث می‌برند، بتوانید پاسخ دهید. جواب آن این است؛ آنجا که خواهر و برادر مادری باشند. اگر شخصی فوت کند و اولاد نداشته باشد، خواهر و برادر از او ارث می‌برند و خواهر و برادران مادری سهمشان ثلث ارث است که بینشان مساوی تقسیم می‌شود.

این استاد برجسته حوزه علمیه ادامه می‌دهد: در بخش بعدی دعا می‌خوانیم: خدایا، بین وسایل آن وسیله‌ای که من را زودتر به تو می‌رساند به من نزدیک کن! و بهترین وسیله برای نزدیکی به خدا اهل بیت (ع) هستند که ما حاجتمان را می‌خواهیم و آنها برآورده می‌کنند.


شرط ارث بردن برادر و خواهر را خداوند متعال در قرآن اینچنین بیان می کند:

یَسْتَفْتُونَکَ قُلِ اللّهُ یُفْتیکُمْ فِى الْکَلالَةِ اِنِ امْرُؤٌ هَلَکَ لَیْسَ لَهُ وَلَدٌ وَلَهُ اُخْتٌ فَلَها نِصفٌ ما تَرَکَ وَ هُوَ یَرِثُها اِنْ لَمْ یَکُنْ لَها وَلَدٌ فَاِنْ کانَتا اثْنَتَین فَلَهُمَا الثُّلُثانِ مِمّا تَرَکَ وَ اِنْ کانُوا اِخْوَةً رِجالاً وَ نِساءً فَلِلذَّکَرِ مِثْلُ حَظّ الاُنْثَیَیْنِ یُبَیِّنُ اللّهُ لَکُمْ اَنْ تَضِلُّوا وَاللّهُ بِکُلِّ شَى ءٍ عَلیمٌ

یعنى:  از تو فتوا مى خواهند، بگو خداوند شما را درباره کسى که مرده و از بالا و پایین ، کسى را ندارد فتوا مى دهد. اگر مردى بمیرد و فرزند نداشته باشد، و خواهرى دارد، نصف ارث او از آنِ خواهر است ! و او نیز از خواهر خویش ارث مى برد، اگر خواهر اولاد نداشته باشد. و اگر وارث ، دو خواهر بودند، دو سوم ارث را مى برند، چنانکه عده اى باشند؛ مردان و ز نان ، مردان دو برابر بهره زنان مى برند، خدا حکم خود را براى شما بیان مى کند که گمراه نشوید. و خداوند به همه چیز داناست . (سورة النساء: ۱۷۶٫)

چنانکه ملاحظه مى شود، آیات قرآن کریم تصریح مى کند که شرط ارث بردن برادران و خواهران ، این است که میت ، اولادى نداشته باشد، دختر هم از لحاظ لغت عربى داخل در کلمه ولد است ؛ چون ولد یعنى فرزند، اعم از اینکه پسر باشد یا دختر.

ولى عمر بن خطاب ، در آیه ارث لفظ ولد را به معناى پسر حمل کرد، به همین جهت ، خواهر پدرى و مادرى را با دختر میت در ارث شریک کرد و به هر کدام ، نصف ترکه را داد. پس از وى ، تمام فقهاى چهار مذهب اهل سنت نیز از او تقلید کردند!!

(الفقه على المذاهب الخمسة ص ۵۱۴ ط دار العلم للملایین، الفقه على المذاهب الاربعة ج ص. و عمر جاهل به تفسیر این آیه و حکم کلاله بود که این مساله در برخی روایات اهل سنت وارد شده است. از جمله: صحیح مسلم ک الفرائض باب میراث الکلالة ج ۵ / ۶۱، ورجوع کنید به بقیه روایات در الغدیر ج ۶ / ۱۲۷٫)


احکام ارث


مسأله ۳۲۲۶: کسانى که به جهت خویشى ارث مى برند سه دسته اند: دسته اوّل: پدر، مادر و فرزندان میت مى باشند. و با نبودن اولاد، فرزندان اولاد هرچه پایین روند، هر کدام که به میّت نزدیکتر است ارث مى برد و تا یک نفر از این دسته هست، دسته دوم ارث نمى برد. دسته دوم: جدّ یعنى پدر بزرگ، جدّه یعنى مادر بزرگ، خواهر و برادر مى باشند و با نبودن برادر و خواهر، اولاد ایشان، هر کدام که به میّت نزدیکتر است ارث مى برد و تا یک نفر از این دسته هست، دسته سوم ارث نمى برند. دسته سوم: عمو، عمّه، دایى، خاله و فرزندان آنان مى باشند و تا یک نفر از عموها، عمّه ها، دایها و خاله هاى میّت زنده اند، اولاد آنان ارث نمى برند، ولى اگر میّت، عموى پدرى و پسر عموى پدر و مادرى داشته باشد، ارث به پسر عموى پدر و مادرى مى رسد و عموى پدرى ارث نمى برد.

مسأله ۳۲۲۷: اگر عمو، عمه، دایى، خاله خود میّت، اولاد آنان و فرزندان اولاد آنان نباشند، عمو، عمّه، دایى و خاله پدر و مادر میّت ارث مى برند. و اگر اینها نباشند، اولادشان ارث مى برند و اگر اینها نیز نباشند، عمو، عمّه، دایى و خاله جدّ و جدّه میّت ارث مى برند و اگر اینها نباشند، اولادشان ارث مى برند.

مسأله ۳۲۲۸: زن و شوهر به تفصیلى که گفته مى شود، از یکدیگر ارث مى برند.

 

ارث دسته اوّل

مسأله ۳۲۲۹: اگر وارث میّت فقط یک نفر از دسته اوّل باشد، مثلا پدر، یا مادر، یا یک پسر و یا یک دختر باشد، همه مال میّت به او مى رسد و اگر فقط چند پسر یا چند دختر باشد، مال را سه قسمت مى کنند، دو قسمت به پسر و یک قسمت به دختر مى رسد. و اگر چند پسر و چند دختر باشند، مال را بطورى قسمت مى کنند که به هر پسرى دو برابر دختر برسد.

مسأله ۳۲۳۰: اگر وارث میّت، فقط پدر و مادر او باشد، مال سه قسمت مى شود، دو قسمت به پدر و یک قسمت به مادر مى رسد، ولى اگر میّت دو برادر، یا چهار خواهر و یا یک برادر و دو خواهر داشته باشد که همه آنان از یک پدر باشند، خواه مادرشان نیز با مادر میّت یکى باشد یا نه، اگرچه، تا میّت پدر و مادر دارد اینها ارث نمى برند، امّا بر اثر بودن اینها، مادر یک ششم مال را مى برد و بقیّه را به پدر مى دهند.

مسأله ۳۲۳۱: اگر وارث میّت، فقط پدر و مادر و یک دختر باشد، چنانچه میّت دو برادر، یا چهار خواهر یا یک برادر و دو خواهر پدرى نداشته باشد، مال را پنج قسمت مى کنند، به پدر و مادر، هر کدام یک قسمت و به دختر سه قسمت مى رسد. و اگر دو برادر، یا چهار خواهر و یا یک برادر و دو خواهر پدرى داشته باشد، مال را شش قسمت مى کنند، به پدر و مادر هر کدام یک قسمت و به دختر سه قسمت مى رسد. و یک قسمت باقیمانده را چهار قسمت مى کنند یک قسمت را به پدر و سه قسمت را به دختر مى دهند، مثلا اگر مال میّت را ۲۴ قسمت کنند، پانزده قسمت آن را به دختر و پنج قسمت آن را به پدر و چهار قسمت آن را به مادر مى دهند.

مسأله ۳۲۳۲: اگر وارث میّت، فقط پدر و مادر و یک پسر باشد، مال را شش قسمت مى کنند، به پدر و مادر هر کدام یک قسمت و به پسر چهار قسمت مى رسد. و اگر چند پسر یا چند دختر باشند، آن چهار قسمت را به طور مساوى بین خودشان قسمت مى کنند و اگر پسر و دختر باشند، آن چهار قسمت را طورى تقسیم مى کنند که به هر پسر دو برابر دختر برسد.

مسأله ۳۲۳۳: اگر وارث میّت، فقط پدر و یک پسر، یا مادر و یک پسر باشد، مال را شش قسمت مى کنند، یک قسمت آن را به پدر و یا مادر و پنج قسمت را به پسر مى دهند.

مسأله ۳۲۳۴: اگر وارث، پدر یا مادر و پسر و دختر باشد، مال را شش قسمت مى کنند، یک قسمت آن را پدر یا مادر مى برد و بقیّه را طورى قسمت مى کنند که به هر پسرى دو برابر دختر برسد.

مسأله ۳۲۳۵: اگر وارث میّت، فقط پدر و یک دختر، یا مادر و یک دختر باشد، مال را چهار قسمت مى کنند، یک قسمت آن را به پدر یا مادر و بقیّه را به دختر مى دهند.

مسأله ۳۲۳۶: اگر وارث میّت، فقط پدر و چند دختر یا مادر و چند دختر باشد، مال را پنج قسمت مى کنند، یک قسمت به پدر یا مادر مى رسد و چهار قسمت به طور مساوى بین دخترها تقسیم مى شود.

مسأله ۳۲۳۷: اگر میّت اولاد نداشته باشد، نوه پسرى او، اگرچه دختر باشد، سهم پسر میّت را مى برد و نوه دخترى او اگرچه پسر باشد، سهم دختر میّت را مى برد، مثلا اگر میّت یک پسر از دختر خود و یک دختر از پسرش داشته باشد، مال را سه قسمت مى کنند، یک قسمت را به پسرِ دختر و دو قسمت را به دخترِ پسر مى دهند.

 

ارث دسته دوم

مسأله ۳۲۳۸: دسته دوم از کسانى که به جهت خویشى ارث مى برند، جدّ یعنى پدر بزرگ، جدّه یعنى مادر بزرگ، برادر و خواهر میّت مى باشند. و اگر برادر و خواهر نداشته باشد، اولادشان ارث مى برند.

مسأله ۳۲۳۹: اگر وارث میّت، فقط یک برادر یا یک خواهر باشد، همه مال به او مى رسد اگر فقط چند برادر پدر و مادرى، یا فقط چند خواهر پدر و مادرى باشند، مال به طورى مساوى بین آنان قسمت مى شود. و اگر برادر و خواهر پدر و مادرى با هم باشند، به هر برادر دو برابر خواهر مى رسد، مثلا اگر دو برادر و یک خواهر پدر و مادرى دارد، مال را پنج قسمت مى کنند، به هریک از برادرها دو قسمت و به خواهر یک قسمت مى رسد.

مسأله ۳۲۴۰: اگر میّت برادر و خواهر پدر و مادرى دارد، برادر و خواهر پدرى که از مادر با میّت جداست ارث نمى برد و اگر برادر و خواهر پدر و مادرى ندارد، چنانچه فقط یک خواهر یا یک برادر پدرى داشته باشد، همه مال به او مى رسد و اگر فقط چند برادر یا فقط چند خواهر پدرى داشته باشد، مال به طور مساوى بین آنان قسمت مى شود و اگر هم برادر و هم خواهر پدرى داشته باشد، به هر برادر دو برابر خواهر مى رسد.

مسأله ۳۲۴۱: اگر وارث میّت، فقط یک خواهر یا یک برادر مادرى باشد که از پدر با میّت جداست، همه مال به او مى رسد و اگر چند برادر مادرى یا چند خواهر مادرى یا چند برادر و خواهر مادرى باشند، مال به طور مساوى بین آنان تقسیم مى شود.

مسأله ۳۲۴۲: اگر میّت، برادر و خواهر پدر و مادرى و برادر و خواهر پدرى و یک برادر یا یک خواهر مادرى داشته باشد، برادر و خواهر پدرى ارث نمى برند و مال را شش قسمت مى کنند، یک قسمت به برادر یا خواهر مادرى و بقیّه را به برادر و خواهر پدر و مادرى مى دهند و به هر برادر دو برابر خواهر مى رسد.

مسأله ۳۲۴۳: اگر میّت، برادر و خواهر پدر و مادرى و برادر و خواهر پدرى و برادر و خواهر مادرى داشته باشد، برادر و خواهر پدرى ارث نمى برند. و مال را سه قسمت مى کنند، یک قسمت آن را به برادر و خواهر مادرى مى دهند تا مساوى بین خود تقسیم کنند و بقیّه را به برادر و خواهر پدر و مادرى مى دهند و به هر برادر دو برابر خواهر مى رسد.

مسأله ۳۲۴۴: اگر وارث میّت، فقط برادر و خواهر پدرى و یک برادر مادرى یا یک خواهر مادرى باشد، مال را شش قسمت مى کنند، یک قسمت به برادر یا خواهر مادرى مى رسد و بقیّه را به برادر و خواهر پدرى مى دهند و به هر برادر دو برابر خواهر مى رسد.

مسأله ۳۲۴۵: اگر وارث میّت، فقط برادر و خواهر پدرى و چند برادر و خواهر مادرى باشد. مال را سه قسمت مى کنند، یک قسمت بین برادر و خواهر، به طور مساوى تقسیم مى شود و بقیّه به برادر و خواهر پدرى، به هر برادر دو برابر خواهر مى رسد.

مسأله ۳۲۴۶: اگر وارث میّت، فقط برادر، خواهر و زن او باشد، ارث زن به تفصیلى است که گفته مى شود وارث خواهر و برادر، همان طورى است که در مسائل گذشته گفته شد. و نیز اگر زنى بمیرد و وارث او فقط خواهر، برادر و شوهر او باشد، به شوهر نصف مال مى رسد و ارث خواهر و برادر، به طورى که در مسائل پیش گفته شد مى باشد. و چون زن یا شوهر، ارث مى برد از سهم برادر و خواهر مادرى، چیزى کم نمى شود ولى از سهم برادر و خواهر پدر و مادرى یا پدرى کم مى شود، مثلا اگر وارث میّت شوهر، برادر و خواهر مادرى و برادر و خواهر پدر و مادرى او باشد، نصف مال به شوهر مى رسد و یک قسمت از سه قسمت اصل مال را به برادر و خواهر مادرى مى دهند و آنچه باقى مى ماند مال برادر و خواهر پدر و مادرى است، پس اگر همه مال او شش تومان باشد، سه تومان به شوهر، دو تومان به برادر و خواهر مادرى و یک تومان به برادر و خواهر پدر و مادرى مى رسد.

مسأله ۳۲۴۷: اگر میّت، خواهر و برادر نداشته باشد، سهم ارث آنان را به اولادشان مى دهند و سهم برادرزاده و خواهرزاده مادرى به طور مساوى بین آنان تقسیم مى شود و سهمى که به برادرزاده و خواهرزاده پدرى یا پدر و مادرى مى رسد، به هر پسر دو برابر دختر مى رسد.

مسأله ۳۲۴۸: اگر وارث میّت، فقط یک جدّ یا یک جدّه است، چه پدرى باشد یا مادرى، همه مال به او مى رسد و با بودن جدّ میّت، پدر جدّ او ارث نمى برد.

مسأله ۳۲۴۹: اگر وارث میّت، فقط جدّ و جدّه پدرى باشد، مال سه قسمت مى شود، دو قسمت به جدّ و یک قسمت به جدّه مى رسد و اگر جدّ و جدّه مادرى باشد، مال به طور مساوى بین آنها تقسیم مى شود.

مسأله ۳۲۵۰: اگر وارث میّت، فقط یک جدّ یا جدّه پدرى و یک جدّ یا جدّه مادرى باشد، مال سه قسمت مى شود، دو قسمت به جدّ یا جدّه پدرى و یک قسمت به جدّ یا جدّه مادرى مى رسد.

مسأله ۳۲۵۱: اگر وارث میّت، جدّه پدرى و جدّه و جدّه مادرى باشد، مال سه قسمت مى شود، یک قسمت بین جدّ و جدّه مادرى، به طور مساوى تقسیم مى شود و دو قسمت آن را به جدّ وجدّه پدرى مى دهند و به جدّ دو برابر جدّه مى رسد.

مسأله ۳۲۵۲: اگر وارث میّت، فقط زن، جدّ و جده پدرى و جدّ و جده مادرى او باشد، ارث زن به تفصیلى است که گفته مى شود و یک قسمت از سه قسمت اصل مال، به طور مساوى بین جد و جده مادرى تقسیم مى گردد و بقیّه را به جد و جده پدرى، مى دهند و به جدّ دو برابر جده مى رسد. و اگر وارث میّت، شوهر جدّ و جده باشد، به شوهر نصف مال مى رسد و ارث جدّ و جدّه، به دستورى است که در مسائل گذشته گفته شد.


ارث دسته سوم

مسأله ۳۲۵۳: دسته سوم: عمو، عمّه، دایى، خاله و اولاد آنان هستند و به تفصیلى که گفته شد اگر از طبقه اوّل و دوم کسى نباشد، اینها ارث مى برند.

مسأله ۳۲۵۴: اگر وارث میّت، فقط یک عمو یا یک عمّه است، چه با میّت از یک پدر و مادر باشد و چه پدرى یا مادرى باشد، همه مال به او مى رسد. و اگر چند عمو یا چند عمّه، باشند و همه از یک پدر و مادر، یا همه از یک پدر باشند، مال به طور مساوى بین آنان قسمت مى شود و اگر عمو و عمّه هر دو باشند و همه از یک پدر و مادر، یا همه از یک پدر باشند، عمو دو برابر عمه مى برد، مثلا اگر وارث میّت دو عمو و یک عمّه باشد مال را پنج قسمت مى کنند، یک قسمت را به عمّه مى دهند و چهار قسمت، به طور مساوى بین آنان تقسیم مى شود.

مسأله ۳۲۵۵: اگر وارث میّت، فقط چند عموى مادرى، یا چند عمّه مادرى و یا عمو و عمّه مادرى باشد، مال به طور مساوى بین آنان تقسیم مى شود.

مسأله ۳۲۵۶: اگر وارث میّت، عمو و عمّه باشد و بعضى از پدر و بعضى از مادر و بعضى از پدر و مادر باشند، عمو و عمّه پدرى ارث نمى برند، پس اگر میّت یک عمو یا یک عمّه مادرى دارد، مال را شش قسمت مى کنند، یک قسمت را به عمو یا عمّه مادرى و بقیّه را به عمو و عمّه پدر و مادرى، مى دهند و عموى پدر و مادرى، دو برابر عمّه پدر و مادرى مى برد. و اگر همه عمو و هم عمّه مادرى دارد، مال را سه قسمت مى کنند، دو قسمت را به عمو و عمّه پدر و مادرى، مى دهند و به عمو دو برابر عمّه مى رسد و یک قسمت را به طور مساوى بین عمو و عمّه مادرى تقسیم مى کنند. و بنابر احتیاط در تقسیم با یکدیگر مصالحه کنند.

مسأله ۳۲۵۷: اگر وارث میّت، فقط یک دایى یا یک خاله باشد، همه مال به او مى رسد و اگر هم دایى و هم خاله باشد و آنها پدر و مادرى، یا پدرى و یا مادرى باشند، مال به طور مساوى بین آنان تقسیم مى شود. و بنابر احتیاط در تقسیم با یکدیگر مصالحه کنند.

مسأله ۳۲۵۸: اگر وارث میّت، فقط یک دایى یا یک خاله مادرى و دایى و خاله پدر و مادرى و دایى و خاله پدرى باشد، به دایى و خاله پدرى ارث نمى رسد و مال را شش قسمت مى کنند، یک قسمت به دایى یا خاله مادرى و بقیّه به دایى و خاله پدر و مادرى، مى رسد و بنابر احتیاط در تقسیم با یکدیگر مصالحه کنند.

مسأله ۳۲۵۹: اگر وارث میّت، فقط دایى و خاله پدرى، دایى و خاله مادرى و دایى و خاله پدر و مادرى باشد، دایى و خاله پدرى ارث نمى برد و باید مال را سه قسمت کنند، یک قسمت به طور مساوى بین دایى و خاله مادرى تقسیم نمایند و بقیّه را به دایى و خاله پدر و مادرى بدهند و بنابر احتیاط در تقسیم، با یکدیگر مصالحه کنند.

مسأله ۳۲۶۰: اگر وارث میّت، یک دایى یا یک خاله و یک عمو یا یک عمّه باشد، مال را سه قسمت مى کنند، یک قسمت را به دایى یا خاله و بقیّه را به عمو یا عمّه مى دهند.

مسأله ۳۲۶۱: اگر وارث میّت، یک دایى یا یک خاله و عمو و عمّه باشد، چنانچه عمو و عمّه از یک پدر و مادر یا از یک پدر باشند، مال را سه قسمت مى کنند، یک قسمت به دایى یا خاله مى رسد و از بقیّه، دو قسمت به عمو و یک قسمت به عمّه مى دهند، بنابراین اگر مال را نُه قسمت کند، سه قسمت به دایى یا خاله و چهار قسمت به عمو و دو قسمت به عمّه مى دهند.

مسأله ۳۲۶۲: اگر وارث میّت، یک دایى یا یک خاله و یک عمو یا یک عمّه مادرى و عمو و عمّه پدر و مادرى یا پدرى باشد، مال را سه قسمت مى کنند، یک قسمت آن را به دایى یا خاله مى دهند و دو قسمت باقیمانده را شش قسمت مى کنند، یک قسمت را به عمو یا عمّه مادرى و بقیّه را به عمو و عمّه پدر و مادرى یا پدرى، مى دهند و به عمو دو برابر عمّه مى رسد. بنابراین اگر مال را نه قسمت کنند، سه قسمت به دایى یا خاله و یک قسمت به عمو یا عمّه مادرى و پنج قسمت دیگر را به عمو و عمّه پدر و مادرى یا پدرى مى دهند.

مسأله ۳۲۶۳: اگر وارث میّت، یک دایى یا یک خاله و عمو و عمّه مادرى و عمو و عمّه پدر و مادرى یا پدرى باشد، مال را سه قسمت مى کنند، یک قسمت به دایى یا خاله مى رسد و دو قسمت باقیمانده را سه سهم مى کنند، یک سهم به طور مساوى بین عمو و عمّه مادرى، تقسیم مى شود و دو سهم دیگر بین عمو و عمّه پدر و مادرى یا پدرى، قسمت مى نمایند و به عمو دو برابر عمّه مى رسد، بنابراین اگر مال را نه قسمت کنند، سه قسمت آن، سهم خاله یا دایى و دو قسمت، سهم عمو و عمّه مادرى و چهار قسمت، سهم عمو و عمّه پدر و مادرى یا پدرى مى باشد.

مسأله ۳۲۶۴: اگر وارث میّت، چند دایى و چند خاله باشد، که همه پدر و مادرى یا پدرى یا مادرى باشند و عمو و عمّه نیز داشته باشد، مال سه سهم مى شود، دو سهم آن به دستورى که در مسأله پیش گفته شد، بین عمو و عمّه، تقسیم مى شود و یک سهم به طور مساوى بین دایى ها و خاله ها، قسمت مى گردد.

مسأله ۳۲۶۵: اگر وارث میّت، دایى یا خاله مادرى و چند دایى و خاله پدر و مادرى یا پدرى و عمو و عمّه باشد، مال سه سهم مى شود، دو سهم به دستورى که گفته شد بین عمو و عمّه تقسیم مى شود، پس اگر میّت، یک دایى یا یک خاله مادرى دارد، یک سهم دیگر آن را شش قسمت مى کنند، یک قسمت را به دایى یا خاله مادرى مى دهند و بقیّه را به دایى و خاله پدر و مادرى یا پدرى مى دهند و بنابر احتیاط در تقسیم آن با هم مصالحه کنند. و اگر چند دایى مادرى، یا چند خاله مادرى و یا هم دایى مادرى و هم خاله مادرى دارد، آن یک سهم را سه قسمت مى کنند، یک قسمت، به طور مساوى بین دایى ها و خاله هاى مادرى تقسیم مى شود و بقیّه را به دایى و خاله پدر و مادرى یا پدرى مى دهند و بنابر احتیاط در تقسیم با هم مصالحه نمایند.

مسأله ۳۲۶۶: اگر میّت، عمو، عمّه، دایى و خاله نداشته باشد، مقدارى که به عمو و عمّه مى رسد، به اولاد آنان و مقدارى که به دایى و خاله مى رسد، به اولاد آنان داده مى شود.

مسأله ۳۲۶۷: اگر وارث میّت، عمو، عمّه، دایى و خاله پدر و عمو، عمّه، دایى و خاله مادر او باشند، مال سه سهم مى شود، یک سهم به طور مساوى بین عمو، عمّه، دایى و خاله مادر میّت تقسیم مى شود و دو سهم دیگر آن را سه قسمت مى کنند، یک قسمت را به طور مساوى به دایى و خاله پدر میّت داده و دو قسمت دیگر آن را به عمو و عمّه پدر میّت، مى دهند و به عمو دو برابر عمّه مى رسد.





طبقه بندی: مسائل حقوقی ارث،
برچسب ها: خواهر و برادر کی ارث مساوی می‌برند، احکام ارث، کسانى که به جهت خویشى ارث مى برند، شرط ارث بردن برادر و خواهر را خداوند متعال در قرآن اینچنین بیان می کند:، اگر وارث میّت، فقط پدر و مادر و یک دختر باشد، چنانچه میّت دو برادر،

تاریخ : شنبه 2 اسفند 1393 | 11:50 ق.ظ | نویسنده : هوشنگ پورزند | نظرات
.: Weblog Themes By SlideTheme :.


  • میم ب